Aksi Gibi

Aksi Gibi’de Pınar Öğünç, kentlerde “yuvarlanıp giden” sıradan insanların hayatlarından kesitler sunuyor. Kapaktaki kibrit kutusu, üzerindeki “vasati 40 çöp” ibaresi buna işaret ediyor sanırım. Bu “kesit”ler biraz kısa geldi bana ama, yani insanların hayatlarına sadece göz açıp kapayıncaya kadar misafir oluyoruz. En çok “Hayvan Kaynakları”, “Sevgi Sitesi,” “Sokak Kasları” ve “Montevideo ile Pernambuvo Limanı Arası”nı sevdim. “Sağ Göz”ü beğenmedim, “I Love You Şermin” de naif geldi, özellikle toplumun siyasi sorunlarına hakim bir gazeteci için.

“Sokak Kasları”, Haliç kıyısında oturup her sabah belediyenin jimnastik aletlerinde spor yapan geleneksel ev kadınlarını anlatıyor. Bir alıntı:

“Uzaktan duyulan gülüşmelerine, bağıra çağıra birbirlerine laf yetiştirmelerine bakınca kadınlar birinin salonuna öğleden sonra misafirliğe gelmişe benziyordu daha çok. Ev sahibi yoktu, hepsi ev sahibiydi, hepsi misafirdi. Verilmesi gereken üç kilolar, beş kilolar dillerine yapışsa da ekserisi tartıyı umursamıyordu aslında. Basensiz, göbeksiz, kollarının alt kısmı yumuşamamış kadınlara mahsus o ayrı dünyaya asla diledikleri kadar yaklaşamayacaklarını bilerek ve bundan çoktan vazgeçerek başka türlü bir hürriyet duygusunun cimnastiğini yapıyorlardı orada. […] Nermin’inki gibi huysuz olmasa bile çoğu eşine söylemiyordu her sabah oraya geldiğini. Kendileri için, sadece kendileri için bir şey yapıyor olmanın pürneşesiydi havadaki” (60).

Bu öyküyü okuyunca yakın zamanda 5Harfliler sitesinde okuduğum bir söyleşi geldi aklıma. Sertaç Sehlikoğlu adında bir sosyal antropolog, kapsamlı saha araştırması ve çoğu ev hanımı olan 42 kadınla birebir görüşme yaparak Türkiye’de kadınların spor alışkanlıklarını incelemiş. Metnin kendisi de internette yayınlandığı için bu öyküde anlatılanlarla benzerlik taşıyan iki bölümü aktaracağım:

2655838563_c3a7ee8500_z“[E]v hanımlarının, çalışan kadınlardan farklı olarak gündüz kendilerine ayırabildikleri bir zaman var. Bu ‘kendine ayırabildiğin zaman’ aslında çok önemli bir fenomene işaret ediyor. Kadınlar bana spor yapmalarını anlatırken hep ‘kendim için bir şey yapmak istiyorum’ diyorlardı. Spor salonuna gitme kendin için yapacağın şeylerden bir tanesi çünkü sadece beden olarak bir gelişim değil, bir sosyalleşme, yeni bir tarz öğrenme yeri. Spor salonları insanı yeni bir tarza sokuyordu ve kadınlar bunu istiyorlardı. […] [K]adın konu-komşuya “şöyle bir ter atıp muhabbet etmeye gidiyorum” demek yerine bel ağrısını sebep göstermeye meyilli olabilir. Ki bunu zaman içinde çok rahat görebiliyorsunuz, mülakatlarda da ortaya çıkıyor.”

[…]

“Konuştuğum kadınlardan biri çok güzel bir ifade kullanmıştı ‘meşgul oluyorum bu şekilde’ demişti. Bunu söyleyen kadın üç yetişkin çocuğu, torunları olan bir ev hanımı ve hayatı boyunca çocukları, eşi, ve şimdi de torunları için ev içi çalışmış. Ben de dedim ki: ‘Hilal teyze, siz zaten her zaman meşgul değil miydiniz?’ Yani, zaten hayatı hiç boş geçmemiş ki. Ve evin düzeninden, yemeklerin yöreselliğinden hala zahmetli meşguliyetlerden kaçmadığı aşikar. Nasıl olur da meşguliyet arar? O da ‘kendimi, kendimle oyalıyorum’ demişti. Kendim için zaman ifadesi birden fazla kereler ortaya çıktı elbette ama bu çok güzel ve yalın bir ifadeydi. […] Yani sürecin kendisi aslında zevk alınan şeyin ta kendisi. Dahası, Hilal Teyze’nin vurgusu aslında bir yandan hayatı boyunca eşi ve çocukları için koşturmuş ve artık zamanını kendisiyle ilgilenerek geçirmek istiyor. Ki, fiziksel olarak yorulmak sorun değil, zamanını kime odakladığı önemli.”

http://www.5harfliler.com/hic-utanmasi-yok-koskoca-kadin-top-gibi-zip-zip/

Sertaç Sehlikoğlu doktora tezini kitaba dönüştürse de okusak.

Reklamlar
Bu yazı Türkçe içinde yayınlandı ve , , olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s